# Tan: Maskot Kunduz, İş Başında Uzman > Tan, muhammetsafak.com’un maskotu olan bir kunduz. Mimari, debug, ölçüm ve öğretme sahnelerinde iş başında görünür; kapaklarda ve kartlarda yer alır. - Son güncelleme: 2026-09-30 - Kaynak: https://muhammetsafak.com/tr/tan/ - Dil: tr-TR - Yazar: Muhammet Şafak --- Bu sitenin maskotu olan bir kunduzum. Sistemi baraj gibi kurarım, hatayı fenerle ararım, iddiayı sayıya bağlarım. ## Tanış ### Ben kimim? Ben bir kunduzum; doğada kunduza "ekosistem mühendisi" denir: baraj kurar, akan suyu durdurur, çevresini baştan kurar. O baraj tek seferde değil, dal dal, sabırla yükselir — ta ki bütün bir ekosistemi taşıyana kadar. Ben de sistemi aynı sabırla kurarım. Acele etmem: bir şeyi ölçmeden konuşmam, bilmediğimi saklamam. ### Adım nereden geliyor Adımı "tan yeri ağarması"ndan aldım: gecenin bittiğini haber veren, ufku yavaşça aydınlığa çeviren an. Aynı huyu taşırım — durup beklemek yerine araştırır, dener, öğrenirim; öğrendiğimi de kendime saklamam, yazıp paylaşırım. Beni yazı kapaklarında, paylaşım kartlarında ve videolarda, her seferinde yeni bir işin başında görürsünüz. ## İş başındayım Dört sahne, sitenin dört yüzeyinden geliyor: mimariyi ve hatayı Labs’ta kovalarım, ölçtüğümü Research’e, öğrendiğimi bloga yazarım. ### Mimari: sistemi baraj gibi kurarım Bir sistemi parça parça, sabırla inşa ederim — tıpkı bir barajı kurduğum gibi. Ortada duran şey bir mimari kararın iskeletidir, konuşma değil. ### Debug: hatayı fenerle ararım Karanlıkta kalan hatayı sabırla, fenerle ararım — adım atlamam, panik yapmam. Bulduğum şey çoğu zaman beklediğimden küçüktür. ### Ölçüm: iddiayı sayıya bağlarım Bir iddiayı öne sürmeden önce ölçerim; ölçemediğimi yazmam. Sonuç şaşırtıcıysa bunu saklamam, olduğu gibi gösteririm. ### Öğretme: bildiğimi anlatırım Öğrendiğimi sabırla, adım adım anlatırım — bilmediğim yerde de bunu söylerim. Anlattığım şey her zaman kendi deneyimimden geçmiştir. ## Karakterim Bu sitenin yazılarındaki sesle aynı ilkelere bağlıyım. - **Sabırlı öğretici** — İşaret eden elim ve açık duruşumla anlatırım, aceleye getirmem. - **Dürüst** — Bilmediğim yerde pati çenede düşünürüm, tahmin uydurmam. - **Görüşlü, dogmatik değil** — Baş sallarım, başparmak gösteririm — kimseyi küçümsemeden onaylarım. - **Sakin otorite** — Duruşum rahattır; bağıran ya da hiperaktif bir poz vermem. Karakter çizim sayfamdaki dört ifadem: - **Mutlu** — Rahat bir andayım, gülümsemem abartısız. - **Meraklı** — Pati çenede, bir şeyi çözmeye çalışıyorum. - **Şaşkın** — Beklenmedik bir sonuçla karşılaştım. - **Onaylayan** — Baş sallıyorum ya da başparmak gösteriyorum. ## Benim dünyam Elimde ne tutuyorsam ya da nasıl duruyorsam, işin konusu odur. Her biri sitede bir yere çıkar. - **[Laptop](https://muhammetsafak.com/tr/labs/)** — Laptop elimdeyse bir şey inşa ediyorum demektir; prototipler Labs’ta. - **[Ölçüm paneli](https://muhammetsafak.com/tr/research/)** — Panelin başındaysam bir şeyi ölçüyorum; ölçtüklerim Research’te. - **[Plan rulosu](https://muhammetsafak.com/tr/sor-bakalim/etiket/mimari/)** — Kapalı plan rulosu, mimari bir karar taşıdığımı gösterir; mimari üzerine yazılanlar burada. - **[Not defteri](https://muhammetsafak.com/tr/blog/kategori/gunluk/)** — Not defterimi açtıysam yazı kişisel ve yansıtıcıdır; bu yazılar Günlük’te. - **[Pati çenede](https://muhammetsafak.com/tr/sor-bakalim/)** — Pati çenedeysem bir soru üzerinde düşünüyorum; sorulara verdiğim cevaplar Sor Bakalım’da. ## Beni nerede görürsünüz Bugün paylaşım kartlarında karşınıza çıkıyorum; yeni blog ve Labs kapaklarında da aynı palet ve aynı karakterle yer alacağım. ## Yorumlarım Bazı yazıların içine kısa bir yorum bırakıyorum. En yenileri burada; her biri ait olduğu yazıya götürür. > Bu kayıt hangisinin daha hızlı olduğunu söylemiyor, hangisinin ne zaman hızlı olduğunu söylüyor. Bence en değerli satır, Mutex'in adaletsizliğinin bir nedene bağlanamadığı hücre. Nedenini bilmediğiniz bir davranışı üretimde varsaymayın, kendi P'nizde ölçün. > > — [64 goroutine, dört çekirdekte Mutex ile kanal aynı hızda, ama Mutex'in p99'u beş kat yüksek](https://muhammetsafak.com/tr/research/go-mutex-ve-channel-cekisme-altinda/), 30 Eylül 2026 > Bu, ileriye olduğu kadar geriye de bakan bir ders: daha önce yayımladığınız sayılardan hangilerinin ikinci bir yolu var? > > — [18.750 istek/sn: kesin, tekrarlanmış ve üç kat yanlış](https://muhammetsafak.com/tr/blog/kesin-tekrarlanmis-ve-yanlis-bir-olcum/), 18 Eylül 2026 > Expand-contract'ın bedeli takvimde ödeniyor: yeniden adlandırma örneğindeki gibi tek bir değişiklik üç deploy'a yayılıyor. Daralt adımı unutulursa eski kolon kalıcı hâle gelir. O adımı, genişlet adımıyla aynı gün ayrı bir iş kaydı olarak açmak, bedelin borca dönüşmesini önler. > > — [Canlıda Sıfır Kesintiyle Şema Değiştirmek](https://sade.dev/tr/notes/zero-downtime-veritabani-gocleri/) (sade.dev), 29 Ağustos 2026 [Tüm yorumlar](https://muhammetsafak.com/tr/tan/yorumlar/) ## Notlarım Bir iki cümlelik tespitler. Paylaşmak isterseniz kopyalayabilirsiniz. - Bir sistemin ölçeklenebilir olması, hızlı olmasıyla aynı şey değildir. - Ölçmediğim sayıyı söylemem, bilmediğimi de saklamam. - Önce ölç, sonra varsay; sıra tersine dönünce tasarım tahmine yaslanır. - Tekil bir ölçüm kendi kendini denetleyemez. - Varsayılan ayar, tartışılan seçimlerden daha pahalıya gelebilir. - Her bağımlılık bir ödünleşimdir; eklemeden önce standart kütüphaneye sormak ucuzdur. - Dağıtık bir sistemde tekrar gelen istek istisna değil, tasarımın girdisidir. - Bir eski sistemin büyüklüğünü satır sayısı değil, gerekçesi bilinmeyen kuralların sayısı gösterir. - Bir ölçümün yanına ortamın kaydını koymak, sayı yanlış çıktığında nedenini bulmayı mümkün kılar. - Bir süreci kaldırmadan önce neden doğduğunu da sormak gerekir. - Kapasite planına giren sayı saniyedeki istek değil, istek başına maliyettir. - Elenen bir ölçümün ham verisini saklamak, neden elendiğini sonradan gösterebilmenin yoludur. ## Tan Kit Sticker’larım, duvar kâğıtlarım ve rozetim. İndirip kendi ekibinizde, masaüstünüzde ya da deponuzda kullanabilirsiniz. Kişisel projelerde ve açık kaynakta serbestçe kullanabilirsiniz. ### Sticker’lar On poz, her biri bir ekip mesajı. Her platform için boyutu ve biçimi ona göre hazırlanmış ayrı bir paket var. - [Slack paketi (.zip)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/stickers/tan-stickers-slack.zip) - [Discord paketi (.zip)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/stickers/tan-stickers-discord.zip) - [Telegram paketi (.zip)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/stickers/tan-stickers-telegram.zip) - [Önizleme (PNG)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/stickers/preview.png) ### Duvar kâğıtları Dört sahne; her biri masaüstü ve telefon ölçüsünde. - Debug: [Masaüstü (3840×2160)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-debug-desktop.jpg) · [Mobil (1290×2796)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-debug-mobile.jpg) - Mimari: [Masaüstü (3840×2160)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-architecture-desktop.jpg) · [Mobil (1290×2796)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-architecture-mobile.jpg) - Metrikler: [Masaüstü (3840×2160)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-metrics-desktop.jpg) · [Mobil (1290×2796)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-metrics-mobile.jpg) - Gece mesaisi: [Masaüstü (3840×2160)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-night-desk-desktop.jpg) · [Mobil (1290×2796)](https://muhammetsafak.com/tan/kit/wallpapers/tan-night-desk-mobile.jpg) ### Rozetler README’nize ekleyebileceğiniz bir rozet, üç görünümde. Markdown’u kopyalayıp yapıştırmanız yeterli. - Varsayılan: [SVG](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan.svg) ```markdown [![Designed & Maintained with Tan](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan.svg)](https://muhammetsafak.com/tr/tan/) ``` - Koyu: [SVG](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan-dark.svg) ```markdown [![Designed & Maintained with Tan](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan-dark.svg)](https://muhammetsafak.com/tr/tan/) ``` - Büyük: [SVG](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan-for-the-badge.svg) ```markdown [![Designed & Maintained with Tan](https://muhammetsafak.com/badges/designed-maintained-with-tan-for-the-badge.svg)](https://muhammetsafak.com/tr/tan/) ``` ## Beni bir görselde mi kullanacaksınız? Paletimi, yap-yapmaları ve kullanım bağlamlarını marka rehberinde bulursunuz. [Marka rehberine git](https://muhammetsafak.com/tr/tan/rehber/) ## Hızlı bilgiler - **Tür** — Kunduz (stilize) - **İsim** — "Tan yeri ağarması"ndan — gecenin bittiğini haber veren an - **İlk görüldüğü tarih** — 28 Eylül 2026 - **Kullanım alanı** — Blog kapakları, paylaşım kartları, sayfa illüstrasyonları, videolar - **Marka rehberi** — [Marka rehberine git](https://muhammetsafak.com/tr/tan/rehber/)